Vespers

Het Leids Projectkoor mag terugkijken op twee zeer geslaagde uitvoeringen van de Vespers van Rachmaninov.

De Vespers markeren een breuk in de tijd. Rachmaninov schreef het stuk, dat inmiddels gerekend wordt tot een van de mooiste composities voor koor, begin 1915. Hij gebruikte teksten uit de Russisch-Orthodoxe liturgie en vermengde oude principes en zijn eigen inzichten tot een eigen meesterwerk van in vijftien delen. Kerkmuziek voor de concertzaal, zoals bijvoorbeeld Tsjaikovski dat eerder had gedaan. In 1917 maakte de Russische revolutie een rigoureus einde aan alle religieuze muziek. Rachmaninov vluchtte het land uit en zette zijn werk als componist en pianist voort in het westen. Naast zijn virtuoze pianocomposities worden ook zijn werken voor koor nog steeds volop uitgevoerd, overal ter wereld.

De naam Vespers is eigenlijk niet juist. Rachmaninov noemde zijn werk Vsénoshchnoye bdéniye, ofwel ‘Wake voor de hele nacht’. Strikt genomen zijn alleen de eerste zes delen van dit 15-delige werk vespers (avondgebeden). De delen 7 t/m 14 zijn metten (nachtgebeden) en deel 15 is een priem (ochtendgebed). Toch kent het grote publiek deze ‘nachtwake’ als Vespers, vandaar dat ook wij deze titel hebben gekozen.

De concerten waren op vrijdagavond 28 november 20.15 (Petruskerk, Lammenschans 40a Leiden) en zondagmiddag 30 november 15.00 (Duits Evangelische kerk, Bleijenburg 3B Den Haag).

Equinox

Op de kentering tussen winter en lente, rond het etmaal waarin zowel dag als nacht 12 uur duren, dirigeerde Johannes Gierl ons koor voor de tweede keer. Dit was project 57.

Uitgevoerd werden onder andere Soir de Neige van Francis Poulenc, A Winter Breviary van Reena Esmail, twee delen uit Vier Jahreszeiten van Ernst Krenek en meer lente-geïnspireerde stukken van Mendelssohn, Eriksson, Bruun en Grieg.

Concerten waren op zaterdagavond 22 maart 20.15 u in de Lokhorstkerk, Leiden, en zondagmiddag 23 maart om 15.00 u in de Waalse Kerk, Den Haag.

De liefde, de tijd, de dood

Het Leids Projectkoor zingt over grote onderwerpen en heftige emoties. Bij Paul Hindemiths moderne madrigaal An eine Tote koos dirigent Johannes Gierl madrigalen uit de renaissance van Carlo Gesualdo, romantische verzuchtingen van Brahms (Verlorene Jugend, Letztes Glück) en Mahler (Ich bin der Welt abhanden gekommen). Hugo Distler laat zien waar nietsontziende ambitie toe kan leiden (Die traurige Krönung). Beat Furrer verklankt een koortsachtige nachtmerrie (Enigma III), Alfred Janson de zinloosheid van het menselijk streven (Sonnet no. 76) en Luciano Berio geeft zijn eigen versie van het Siciliaanse liefdesliedje E si fussi pisci.

concerten waren op 19 oktober 2024 in de Petruskerk in Leiden en op 20 oktober 2024in de Waalse Kerk in Den Haag.

Lijden als Muze

In het voorjaar van 2023 heeft het Leids Projectkoor het project Lijden als Muze uitgevoerd, samengesteld uit stukken waarbij leed in diverse vormen inspiratie vormde voor de componist.

  • Brahms – Ach, arme Welt
  • Mauersberger – Wie liegt die Stad so wüst?
  • Whitacre – When David heard
  • Tippett – Five spirituals from A Child of our Time
  • Ginastera – Hieremiae Prophetae Lamentationes
  • Mäntyjärvi – Canticum Calamitatis Maritimae
  • Lassus – La nuict froide et sombre

Op de plank

LPK 52: Op de plank

In dit project zong het Leids Projectkoor muziek uit uiteenlopende periodes van Engelse en Duitse componisten die één ding met elkaar gemeen hebben: de composities zijn allemaal een tijd op de plank blijven liggen om uiteenlopende redenen. Bijvoorbeeld omdat de componist het pas later aan het eind van zijn leven heeft afgemaakt, of overleed voordat het werk in première ging.

Voor de pauze was het Duitse gedeelte met als eerste “Richte mich Gott” van Felix Mendelssohn, pas uitgevoerd na zijn dood. Daarna Arnold Schönbergs “Dreimal tausend Jahre”, gevolgd door een sprong terug in de tijd met “Warum ist das Licht gegeben” van Johannes Brahms. De generatie daarna werd vertegenwoordigd door Max Reger, wiens prachtige 8-stemmige motet “Der Mensch lebt und bestehet” gezongen werd. Het slotstuk voor de pauze was “Fürchte dich nicht” van Johann Sebastian Bach, een tijd lang een ‘vergeten’ componist, weer onder de aandacht gebracht door Mendelssohn, waarmee dit concert geopend werd.
Na de pauze volgde het Engelse gedeelte met eerst een werk van William Byrd, “Ave verum Corpus” en daarna het prachtige, pas na zijn dood uitgevoerde “Requiem” van Herbert Howells.

Concerten waren op 12 november om 20.15 in de Nieuwe Badkapel te Den Haag en 13 november om 15.00 in de Petruskerk in Leiden.

Carnaval en Passie

LPK 51, voorjaar 2022.

Het Leids Projectkoor zoekt het dit voorjaar in extremen. Van carnaval tot kruis. Van lallende lansknechten tot treurende gelovigen. Van onmatigheid tot onthouding. Van duivels tot geliefden. Van Vette Donderdag tot Goede Vrijdag.

Adriano Banchieri (1567-1634) schreef de madrigaalkomedie Festino nera sera del Giovedì grasso avanti cena (1608) voor een carnavalsviering in Venetië, naast zijn werk als kerkmusicus en Benedictijner monnik. Vrienden vieren hun gezelschap, de liefde en de drank. Zelfs de dieren zingen mee.

De Nederlandse componist Robert Heppener (1925-2009) gebruikt in Canti carnascialeschi (1966) teksten die geschreven zijn voor het uitbundige carnaval van Florence ten tijde van de kunst- en feestliefhebber Lorenzo de Medici, ‘Il Magnifico’. Carnavalsliederen die verder afstaan van ‘Bij ons staat op de keukendeur’ vind je niet snel. Hij laat de koorstemmen in virtuoze partijen over elkaar heen tuimelen en duivels onheilspellend fluisteren.

Na al die uitspattingen is het tijd voor vasten en contemplatie. De Poolse componist Paweł Łukaszewski (1968) maakte in zijn Responsoria tenebrae (in 2010 geschreven voor The King’s Singers) ook nieuwe muziek van oude teksten, nu over de kruisiging van Jezus. De duisternis die neerdaalt over het land vangt hij in schrijnende akkoorden.

Sicut cervus van Palestrina brengt het programma terug naar het licht. De tekst klonk traditioneel bij het inzegenen van het water voor de doop op de zaterdag voor Pasen.

Uitvoeringen waren op zondagmiddag 27 maart en zaterdagavond 2 april.

Russische Schnitt!

Leids Projectkoor zingt Schnittkes Concerto for Choir

Schnittke beschouwde Concerto for Choir als een van zijn belangrijkste werken. Hij componeerde het stuk voor 16-stemmig koor a cappella midden jaren ’80 en koos als basis een oud, heilig geschrift van de middeleeuwse monnik Grigor Narekatsi (951-1003). De muzikale taal verwijst naar de melodieuze regels uit de Russisch-orthodoxe liturgie, de zogeheten ‘znamennyj raspev’ (zingen op gebaren of ‘neumen’, dat zijn basiselementen in muzieknotatie). Maar ook de typische stijlelementen van Schnittke zijn duidelijk hoorbaar. De compositie is als een soort ‘microkosmos’ waarin zijn gehele muzikale vocabulaire open en bloot is gehuisvest. Veel critici zien Concerto for Choir als een topstuk uit de religieuze koormuziek van de 20ste eeuw.


Concerten
Zaterdag 7 december 2013 20.15 uur
St Willibrordkerk
Minrebroederstraat 21, Utrecht

Zondag 8 december 2013 15.00 uur
HartebrugKerk
Lange Mare 79, Leiden

… such stuff as dreams are made on …

Leids Projectkoor zingt All about Shakespeare 

Het Leids Projectkoor zingt composities uit de 20ste en 21ste eeuws van ondermeer Frank Martin, Ralph Vaughan Williams en de Finse Jaakko Mäntyjärvi. Rode draad van het programma vormt de zeggingskracht van Shakespeare, door een ieder op persoonlijke wijze ingekleurd. Het  resultaat is een veelkleurig palet van a cappella muziek met onheilspellende en zalvende klanken, humor en diepgang, mysterie en menselijkheid.

… such stuff as dreams are made on …
De grote Britse schrijver Shakespeare kon als geen ander menselijke karakters schetsen en onze sterfelijkheid belichten: “We are such stuff as dreams are made on, and our little life is rounded with a sleep.” Een quote uit zijn toneelstuk The Tempest, dat dit jaar precies vierhonderd jaar geleden voor het eerst werd opgevoerd. Een uitgelezen kans voor het Leids Projectkoor om een programma rond teksten van deze grootmeester in het betere drama te brengen.

Gastdirectie
Het All about Shakespeare-project is alweer nummer 38 in een reeks van ambitieuze en aanstekelijke projecten van het Leids Projectkoor. Sinds de oprichting in 1991 heeft het koor een lange lijst van originele en soms tamelijk onbekende muziek gezongen; de eerste vijftien jaar onder leiding van oprichter en dirigent Hans Noyens en sinds 2008 gedirigeerd door Gijs Leenaars. Wegens een zeer drukke agenda van de vaste dirigent is de Hongaars-Nederlandse dirigent Béni Csillag uitgenodigd voor het samenstellen, instuderen en dirigeren van de concerten voor dit project. De creatieve samenwerking met de vijfentwintig projectzangers belooft een aansprekend concert voor iedereen die van deze impressionistische koormuziek houdt.

Programma
Ralph Vaughan Williams – Three Shakespeare Songs / Come Away, Death

Jaakko Mäntyjärvi – Shakespeare Songs

Frank Martin – Songs of Ariel

Matthew Harris – Selectie uit Shakespeare Songs

Jonathan Dove – Who killed Cock Robin?

Robert Applebaum – Shall I compare thee?

Concertinformatie
LEIDEN zaterdag 26 november 20.15Lokhorstkerk, Pieterskerkstraat 1

UTRECHT zondag 27 november 15.00 Lutherse kerk, Hamburgerstraat 9

Komm, komm!

Komm, komm!

Het Leids Projectkoor onder leiding van dirigent Gijs Leenaars presenteert een tweeluik van Duitse koormuziek: de 17de eeuwse motetten van Heinrich Schütz en de 18de eeuwse motetten van Johann Sebastian Bach worden gespiegeld aan de moderne a cappella composities van Schönberg, Distler en Cerha.

Voor de instrumentale ondersteuning zorgen Jörn Boysen, klavecinist, en María Sánchez Ramírez, celliste.

Bach schreef zijn beroemde motetten waaronder Komm, Jesu, komm! als troost en bemoediging tijdens uitvaartdiensten: het zijn stuk voor stuk juweeltjes geworden waarvan er twee op het programma staan. In de dubbelkorige Psalmen Davids van Schütz klinken zowel Venetiaanse als Nederlandse muzikale invloeden: Schütz reisde door Europa op zoek naar nieuwe muzikale impulsen. Schönberg ontleende Drei Volkslieder uit de 15de en 16de eeuw en schreef er arrangementen voor. Officieel was hij in die tijd (eind twintiger jaren) nog Oostenrijker maar woonde inmiddels in Berlijn. Friedrich Cerha (geboren 1926) is ook van Oostenrijkse origine en heeft het grootste deel van zijn muzikale carrière in Wenen gewerkt. De 4 Hölderlin-Fragmente schreef hij op teksten van de 17/18de eeuwse dichter Hölderlin. De Duitse 20ste eeuwse componist Hugo Distler geldt als belangrijkste vernieuwer van de lutherse kerkmuziek na 1930. Geïnspireerd door de teksten van de 19de eeuwse dichter Eduard Möricke componeerde Distler het driedelig Möricke Chorliederbuch, én hij dirigeerde zelf de wereldpremière in 1939 in het Oostenrijkse Graz.

Komm, komm! op:

Zaterdag 21 november 2009
Lutherse Kerk, Hamburgerstraat 9, Utrecht
Aanvang concert: 20.15 uur

Zondag 22 november 2009
Lokhorstkerk, Pieterskerkstraat 1, Leiden
Aanvang concert: 15.00 uur